Momenteel heeft de SP 25 zetels in de Tweede Kamer. In vele gemeenteraden is de SP ook fors vertegenwoordigd. Dit na winst in de afgelopen jaren. Bij de tweede kamerverkiezingen in 2006 waren zij de grote winnaar. Bij de Tweede Kamerverkiezingen kwam het vervolg. Daarna heeft Marijnissen afscheid genomen. Op zijn hoogtepunt en die van de SP.

Sinds die tijd is de toon van de SP veranderd. De SP is een schreeuwerige partij geworden. Dit komt tot uiting in de wijze van optreden in de Tweede Kamer. De voorbeelden ervan van zijn legio. Ook in de verkiezingscampagne hanteert de SP een schreeuwerige stijl. Het lijsttrekkersdebat in het kader van de gemeenteraadsverkiezingen koos de SP voor de aanval op Wilders via suggestieve opmerkingen naar ‘het verleden’, waardoor het gevaar van uitlatingen van Wilders aangetoond zou worden. Ze doelde hiermee op de Tweede Wereldoorlog. In de toon die zij en haar partij uit, wordt er geen verbinding met de kiezer tot stand gebracht. De SP verliest de zwevende kiezer. Daarmee staat de SP op een nog groter verlies van de PvdA en is daarmee zeker de ‘vergeten verliezer’ te noemen.

Bij de PvdA ligt het verlies niet aan een schreeuwerige stijl. Maar wel aan een gemis aan echte vakbondsmensen. Bij de PvdA is het vakbondsgeslacht bijna uitgestorven. Jacques Tichelaar, de enige echte vakbondsman bij de PvdA, is er al enkele jaren geleden vandoor gegaan, naar Leeuwarden. En nu blijft Mariëtte Hamer met enige vakbondshistorie in haar studententijd, nog achter. In het verleden waren de vakbondsmensen toch de mensen die de PvdA de weg omhoog lieten zien. En zij vormden het sociale cement in de partij.

Maar er lijkt nog meer aan de hand. Er is een verschuiving in de politiek naar centrumrechts waar te nemen. En van sociaal naar liberaal. Ook dit blijkt uit de peilingen. De SP als echt sociale partij, zelfs socialistisch, verliest ook hiermee stemmen. Ook de PvdA verliest een deel van de stemmers die voor sociaal willen gaan. Daarentegen houdt de liberale kant van de PvdA het verlies nog redelijk in de perken. D66 spint garen bij de verschuiving naar het liberale gedachtegoed. De rechtse partijen, waarbij de PVV eruit springt, zullen winst boeken. Daarmee lijkt de verschuiving naar een centrumrechtse regering een feit te zijn geworden. Ook lokaal zal deze verschuiving naar verwachting zichtbaar worden.

Daarmee is het dus niet alleen de SP die verliest op 3 maart. Ook niet alleen de PvdA. Het zal vooral het sociale gedachtegoed zijn dat terrein verliest ten opzichte van de afgelopen jaren. En dat is een groot verlies voor Nederland. Laten we hopen dat dit in de korte tijd richting de Tweede Kamerverkiezingen nog bij te sturen is.

Bart van der Vegte